Hướng tới kỷ niệm 10 năm thành lập Viện Trần Nhân Tông (2016–2026), Dự án Kinh điển phương Đông, Viện Trần Nhân Tông tổ chức Hội thảo khoa học cấp quốc gia “Điển tịch Phật giáo Việt Nam: Những vấn đề văn bản, dịch thuật và nghiên cứu”, dự kiến diễn ra ngày 23/8/2026 tại Hà Nội.
Hội thảo tập trung vào hai hướng chính là công bố những kết quả nghiên cứu mới và giới thiệu những tư liệu mới trong lĩnh vực văn hiến Phật giáo. Nội dung Hội thảo được triển khai qua 04 tiểu ban, bao quát từ tư liệu văn hiến, di sản tư liệu đến nghiên cứu văn bản, lịch sử và văn hóa Phật giáo.
Sau thời gian phát động nhận bài, Hội thảo đã nhận được gần 70 tham luận của các nhà nghiên cứu, giảng viên, học giả và những người quan tâm đến lĩnh vực điển tịch Phật giáo Việt Nam. Số lượng bài gửi về vượt đáng kể so với quy mô tham luận dự kiến ban đầu, cho thấy sự quan tâm ngày càng lớn đối với việc nhận diện, khai thác và phát huy giá trị của kho tàng văn hiến Phật giáo Việt Nam. Số lượng tham luận hiện tập trung nhiều ở hai nhóm nội dung chính là các loại hình văn bản văn hiến Phật giáo Việt Nam và nghiên cứu văn hóa và lịch sử Phật giáo. Nhóm nội dung thứ nhất đi sâu vào việc giới thiệu, phân tích, khai thác và đánh giá các loại hình văn bản Phật giáo Việt Nam như thư tịch, mộc bản, văn bản khoa nghi, khoa cúng tổ, văn khắc, tác phẩm dịch Nôm, văn bản chú sớ, từ điển Phật giáo và các nguồn thư tịch liên quan. Nhóm nội dung thứ hai mở rộng hướng tiếp cận liên ngành, sử dụng tư liệu văn hiến Phật giáo để nghiên cứu lịch sử, văn hóa, tư tưởng, tín ngưỡng, văn học, nghệ thuật Phật giáo, lịch sử truyền thừa và sự tương tác giữa Phật giáo với văn hóa bản địa. Sự phong phú của các tham luận gửi về cũng cho thấy điển tịch Phật giáo là một nguồn dữ liệu quan trọng để tiếp cận lịch sử hình thành và phát triển của Phật giáo Việt Nam, quá trình giao lưu và biến đổi văn hóa, đời sống tín ngưỡng, thực hành tôn giáo, cũng như những biểu hiện của Phật giáo trong văn học và nghệ thuật.
Trong hành trình 10 năm xây dựng và phát triển, Viện Trần Nhân Tông xác định nghiên cứu, dịch thuật, khai thác, kế thừa và phát huy giá trị của kinh điển và văn hiến phương Đông là một trong những hướng hoạt động quan trọng. Hội thảo “Điển tịch Phật giáo Việt Nam: Những vấn đề văn bản, dịch thuật và nghiên cứu” là dịp kết nối các nguồn lực nghiên cứu, nhận diện giá trị của tư liệu Phật giáo và góp phần thúc đẩy những hướng nghiên cứu mới về di sản văn hiến Phật giáo Việt Nam.
Ban Tổ chức trân trọng cảm ơn sự quan tâm, đóng góp của các nhà khoa học, nhà nghiên cứu và tác giả đã gửi tham luận đến Hội thảo.


